از مطالبهگری در «عدالت اقلیمی» تا چالش بودجههای رفاهی
تحلیل روندهای صنفی مددکاری اجتماعی در عرصه بینالملل
اختصاصی مددکار نیوز | پایش آخرین گزارشها و بیانیههای صادره از سوی مجامع و انجمنهای بینالمللی در نیمه می ۲۰۲۶، نشاندهنده شکلگیری دو جریان عمده و سرنوشتساز در بخش سیاستگذاری و توسعه حرفهای مددکاری اجتماعی است؛ جریانهایی که مرزهای سنتی این حرفه را جابهجا کرده و آن را به عمق سیاستگذاریهای کلان حاکمیتی و زیستمحیطی پیوند میزنند.
به گزارش پایگاه خبری مددکار نیوز، بررسی تحولات صنفی در سطح بینالملل نشان میدهد که نهادهای مرجع تخصصی، رویکرد انتقادی و مطالبهگرانه شدیدی را نسبت به ساختارهای بودجهای و هویتی این حرفه اتخاذ کردهاند.
دو جریان اصلی این تحولات عبارتند از:
توسعه عدالت اقلیمی (Climate Justice) و جابهجاییهای جمعیتی
یکی از بارزترین روندهای جاری در می ۲۰۲۶، ورود رسمی و پررنگ مددکاران اجتماعی به حوزه «عدالت اقلیمی» و سیاستگذاریهای کلان محیطزیستی است.
گزارشهای بینالمللی حاکی از آن است که تغییرات اقلیمی دیگر صرفاً یک بحران زیستمحیطی نیستند، بلکه به یک بحران اجتماعی تمامعیار تبدیل شدهاند. در این راستا:
- نقش مددکاران اجتماعی در مدیریت و سیاستگذاری برای جابهجاییهای جمعیتی و مهاجرتهای اجباری ناشی از بحرانهای اقلیمی به شدت پررنگ شده است.
- انجمنهای جهانی تاکید دارند که پیوستهای روانی-اجتماعی باید در تمام طرحهای کلان مقابله با بلایای طبیعی و تغییرات زیستمحیطی گنجانده شوند.
- تمرکز بر عدالت اقلیمی، به معنای دفاع از حقوق جوامع کمبرخورداری است که بیشترین آسیب را از پیامدهای گرمایش زمین و تخریبهای محیطی متحمل میشوند.
چالشهای دسترسی آموزشی و ساختاری؛ بیانیه تند NASW علیه محدودیتهای مالی
در بُعد صنفی و آکادمیک، گزارشهای اخیر نشاندهنده یک بنبست ساختاری در حمایت از نسل جدید متخصصان این رشته است. در روزهای گذشته، انجمن ملی مددکاران اجتماعی آمریکا (NASW) و چند انجمن ملی دیگر، با صدور بیانیههایی صریح و تند، به ساختارهای مالی و بودجهای موجود اعتراض کردند.
محورهای اصلی این بیانیههای انتقادی عبارتند از:
- محدودیت دسترسی به تسهیلات مالی: اعتراض شدید به کاهش یا محدود شدن تسهیلات مالی، بورسیهها و وامهای دانشجویی برای علاقهمندان به تحصیل در رشته مددکاری اجتماعی.
- هشدار در خصوص ریزش سرمایه انسانی: این انجمنها هشدار دادهاند که عدم حمایت مالی از دانشجویان، منجر به کاهش ورود نیروهای نخبگان به این حرفه و در نتیجه تضعیف بخشهای رفاهی جامعه در آینده خواهد شد.
- مطالبه جایگاه حاکمیتی: نهادهای صنفی بینالمللی خواستار به رسمیت شناختن جایگاه حاکمیتی و کلیدی حرفه مددکاری اجتماعی در ساختار بودجههای رفاهی کشورها هستند. آنها تاکید دارند که بودجههای رفاهی نباید به عنوان یک هزینه دولتی، بلکه باید به عنوان یک سرمایهگذاری پایدار زیرساختی دیده شوند.
پیامد روندهای جدید برای آینده حرفه
تحلیل پیشرو در مددکار نیوز نشان میدهد که جامعه جهانی مددکاری اجتماعی در سال ۲۰۲۶، به شکلی منسجم در حال عبور از رویکردهای انفعالی است. مطالبهگری در تغییرات اقلیمی از یک سو و ایستادگی در برابر ساختارهای بودجهای نئولیبرال از سوی دیگر، نشان میدهد که مددکاری اجتماعی مُدرن، بیش از هر زمان دیگری بر پایه «عدالت ساختاری» و «حقوق عامه» استوار شده است.
بدون شک، توجه به این روندهای بینالمللی میتواند الگوهای بومی و ملی را نیز در جهت ارتقای جایگاه صنفی و آموزشی مددکاران اجتماعی یاری دهد.
